Σε ισχύ τέθηκε ο νέος Πρότυπος Κανονισμός Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου που ρυθμίζει ολοκληρωμένα τον τρόπο αποτελεσματικής και ουσιαστικής λειτουργίας των Συμβουλίων, ενσωματώνοντας όλες τις αλλαγές που έχουν προκύψει από τις τελευταίες νομοθετικές παρεμβάσεις και με σύμφωνη γνώμη της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).
Ο Κανονισμός περιέχει 15 Άρθρα και αναφέρεται στην Διοίκηση του Δήμου, στις αρμοδιότητες.
Με Απόφαση του Υφυπουργού Εσωτερικών, Βασίλη Σπανάκη, (17/1/2025) για πρώτη φορά μετά από 14 έτη ορίζεται πλέον ένα σύγχρονο πλαίσιο λειτουργίας των Δημοτικών Συμβουλίων στα πρότυπα του Κοινοβουλευτικού Ελέγχου, καθώς παρέχεται η δυνατότητα σε δημότες και κατοίκους με συγκεκριμένες διαδικασίες να υποβάλουν στο Δημοτικό Συμβούλιο αναφορές, ερωτήσεις και αιτήσεις, εισάγοντας παρεμφερείς διαδικασίες διαφάνειας και λογοδοσίας αντίστοιχες με εκείνες της Βουλής των Ελλήνων, εμπλουτίζεται η πρόσφατα θεσμοθετημένη ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας, ενώ παράλληλα ενισχύεται ο ρόλος των δημοσιογράφων των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης παρέχοντας την δυνατότητα ραδιοφωνικής και τηλεοπτικής κάλυψης των συνεδριάσεων των Δημοτικών Συμβουλίων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η δυνατότητα των κατοίκων να ερωτούν και να ελέγχουν την Δημοτική Αρχή για ζητήματα που τους απασχολούν και έχουν να κάνουν με την καθαριότητα, τον ευπρεπισμό των δημοτικών χώρων, τον φωτισμό ή ακόμη και ζητήματα ασφάλειας.
Οι ρυθμίσεις αυτές κρίνονται σημαντικές και πρωτοπόρες καθώς προωθούν και ενδυναμώνουν τη συμμετοχή των πολιτών στη λειτουργία των Συμβουλίων, αφού οι πολίτες μπορούν να παρακολουθούν διαδικτυακά ή και από τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης τα διαλαμβανόμενα στις συνεδριάσεις.
Συγκεκριμένα, με την Απόφαση του Υφυπουργού Εσωτερικών:
- Επικαιροποιούνται και εκσυγχρονίζονται οι διατάξεις του προϊσχύοντος πρότυπου κανονισμού λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.
- Προβλέπεται η δυνατότητα διεξαγωγής των συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου: α) είτε δια ζώσης στο κατάστημα της έδρας του Δήμου, β) είτε με τηλεδιάσκεψη, με κάθε πρόσφορο μέσο ηλεκτρονικών επικοινωνιών, γ) είτε με μικτό τρόπο, διά ζώσης και με τηλεδιάσκεψη.
- Γίνεται μνεία για την τήρηση της νομοθεσίας για την προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
- Προβλέπεται η δυνατότητα ταυτόχρονης μετάδοσης της συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου από την ιστοσελίδα του Δήμου, με ανάρτηση σχετικού συνδέσμου στην ιστοσελίδα του Δήμου ή και σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης του Δήμου, εφόσον υπάρχουν, για την ευρεία ενημέρωση των δημοτών και φορέων της τοπικής κοινωνίας.
- Στους δημοσιογράφους και γενικά σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, παρέχεται κάθε διευκόλυνση. Επιτρέπεται η ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη των συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου.
- Δίνεται έμφαση στην ενημέρωση των πολιτών: Το Δημοτικό Συμβούλιο συζητά υποχρεωτικά προτάσεις που κατατίθενται σε αυτό από τουλάχιστον είκοσι πέντε (25) άτομα για την επίλυση ζητημάτων αρμοδιότητάς του.
- Επίσης, δίνεται η δυνατότητα σε δημότες και κατοίκους με συγκεκριμένες διαδικασίες να υποβάλουν στο Δημοτικό Συμβούλιο αναφορές, ερωτήσεις και αιτήσεις, τις οποίες απαντά ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου ή ο αρμόδιος Αντιδήμαρχος εντός προθεσμίας τριάντα (30) ημερών από την κατάθεσή τους. Στόχος είναι ο ενεργός πολίτης, ο ενημερωμένος πολίτης.
- Θεσπίζονται διατάξεις που αφορούν στην τακτική διμηνιαία ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας της δημοτικής Αρχής, για τον έλεγχο των πεπραγμένων της και ρυθμίζεται αναλυτικά η διαδικασία διεξαγωγής της ειδικής συνεδρίασης λογοδοσίας της δημοτικής αρχής καθώς και οι χρόνοι των ομιλητών.
- Προβλέπεται ειδική συνεδρίαση απολογισμού των πεπραγμένων κάθε Δημοτικής Αρχής μέχρι τέλος Ιουνίου για κάθε έτος.
Ο Υφυπουργός Εσωτερικών, Βασίλης Σπανάκης υπογράμμισε τη σημασία που έχει ο νέος Κανονισμός Λειτουργίας, τον οποίο είχε επιμεληθεί το προγενέστερο διάστημα ο Υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος, για τη διαφάνεια της λειτουργίας των Δημοτικών Συμβουλίων και την ενεργή συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων των Δημοτικής Αρχών, καθώς τα Δημοτικά Συμβούλια αναδεικνύονται σε μικρή Βουλή.
Ο κ. Σπανάκης δήλωσε ότι κοινός στόχος της Κυβέρνησης δια του Υπουργείου Εσωτερικών, σε συνεργασία με την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας, είναι η λειτουργική εφαρμογή ενός πλήρους, συστηματικού και αποτελεσματικού πλαισίου λειτουργίας των Δημοτικών Συμβουλίων, που θα επιτρέπει και θα ενισχύει την επιτυχή παραγωγική διοίκηση των Δήμων, ενώ θα διασφαλίζει παράλληλα την εκπλήρωση της αποστολής τους και την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο, προς όφελος των τοπικών κοινωνών, σύμφωνα με το άρθρο 102 του Συντάγματος.