Στη σύσκεψη της Δευτέρας 30 Μαρτίου για τον Οδοντωτό, στο γραφείο του αναπληρωτή Υπουργού Μεταφορών Κωνσταντίνου Κυρανάκη, τον Δήμαρχο Καλαβρύτων Θανάση Παπαδόπουλο εκπροσώπησε ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Καλαβρύτων Ευθύμιος Τζόβολος.
Ο κ. Τζόβολος παρέδωσε και υπογεγραμμένο απ’ τον Δήμαρχο Καλαβρύτων υπόμνημα στο οποίο κωδικοποιούνται οι θέσεις της δημοτικής αρχής μετά την αναστολή των δρομολογίων του Οδοντωτού στις 12 Μαρτίου.
Το πλήρες κείμενο του υπομνήματος έχει έως εξής:
«Κύριε Υπουργέ,
Η απόφαση του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδας (ΟΣΕ) ν’ αναστείλει από τις 12 Μαρτίου 2026 και επ’ αόριστον τα δρομολόγια του Οδοντωτού Σιδηροδρόμου, απόφαση που ενώ επικαλείται επικινδυνότητα του δικτύου δεν την αιτιολογεί, έχει ήδη κάνει απολύτως ορατές τις επιπτώσεις της στην οικονομία της περιοχής μας.
Ο τουρισμός, το εμπόριο και μια σειρά από επαγγελματικές και παραγωγικές δραστηριότητες αποδεκατίζονται, μεγάλος αριθμός επιχειρήσεων καταγράφει κάθετη πτώση στον κύκλο εργασιών του, θέσεις εργασίας απειλούνται, τόσο στον Δήμο Καλαβρύτων όσο και στην περιοχή του Διακοπτού στον Δήμο Αιγιάλειας, η δε συνεχιζόμενη αβεβαιότητα αναφορικά με τον χρόνο επαναλειτουργίας τους Οδοντωτού, κυριολεκτικά τραυματίζει καίρια μια ορεινή περιοχή που δίνει καθημερινό αγώνα διατήρησης των πληθυσμιακών, οικονομικών, κοινωνικών και παραγωγικών χαρακτηριστικών της.
Δεν θα επιμείνω στις οικονομικές συνέπειες μιας και θεωρώ ότι δεν χρειάζονται περισσότερα επιχειρήματα για να τεκμηριωθεί και γίνει αντιληπτό το αυταπόδεικτο. Αυτό, δηλαδή, που αναπόφευκτα θα συνέβαινε, όπως σας είχαμε προειδοποιήσει, αν αναστέλλονταν τα δρομολόγια. Χωρίς Οδοντωτό Σιδηρόδρομο τα Καλάβρυτα -και δεν μιλώ μόνο για την πόλη αλλά για όλο τον Δήμο Καλάβρυτων- και ένα μεγάλο μέρος του Δήμου Αιγιαλείας, αργοσβήνουν, χάνουν την αναπτυξιακή δυναμική που με κόπο και σχέδιο κατακτήσαμε και επιπλέον αποδυναμώνονται, σε βαθμό ακυρώσεως, ως τουριστικός προορισμός.
Η δε αναστολή του Οδοντωτού φέρνει αλυσιδωτές επιπτώσεις και σε άλλες σημαντικές κατακτήσεις του Δήμου Καλαβρύτων, συνδεδεμένες με την περιβαλλοντική και τουριστική φυσιογνωμία της περιοχής.
Για παράδειγμα, διακυβεύεται πλέον ακόμα και ο χαρακτηρισμός του συμπλέγματος Χελμού – Βουραϊκού ως Παγκόσμιου Γεωπάρκου της UNESCO και ως μιας υποδειγματικής περίπτωσης απόλυτης εναρμόνισης και ανάδειξης του φυσικού περιβάλλοντος μέσα από τη συνύπαρξη με μια τουριστική σιδηροδρομική γραμμή -και όχι μόνο τουριστική, μιας και ο Οδοντωτός παραμένει και για πολλούς κατοίκους, εργαζόμενους κ.λπ. καθημερινό μέσο συγκοινωνίας.
Και όλα αυτά, σε μια περίοδο που η κυβέρνηση υποτίθεται ότι θέτει στις προτεραιότητες της την ορεινότητα, τη συγκράτηση του πληθυσμού, την αναστροφή της δημογραφικής συρρίκνωσης και την τόνωση των ορεινών περιοχών με εξαγγελίες μάλιστα στοχευμένων δράσεων και ειδικών σχεδίων ενίσχυσης.
Αντ’ αυτού, στον Δήμο Καλαβρύτων, για πρώτη φορά μετά από 130 χρόνια σταμάτησε -από τις 12 Μαρτίου, ακριβώς δυο μέρες μετά τα 130α γενέθλια της γραμμής- να έρχεται ο Οδοντωτός, κάτι που δεν θα κουραστώ να επαναλαμβάνω, δεν συνέβη ούτε σε πολέμους, ούτε σε πολύ βαριές οικονομικές κρίσεις, ούτε σε άλλες έκτακτες συνθήκες για τη χώρα.
Ο Οδοντωτός, όταν κατασκευάστηκε, θεωρείτο κορυφαίο παράδειγμα εκσυγχρονισμού των υποδομών της χώρας και καταλύτης αναμόρφωσης μιας ολόκληρης περιοχής της ελληνικής περιφέρειας. Η σύγκριση με το σήμερα είναι δυστυχώς αποκαρδιωτική.
Επιπλέον, σ’ αυτά τα 130 χρόνια δεν κατεγράφη ποτέ κανένα άξιο λόγου ατύχημα στον Οδοντωτό. Δεν κινδύνευσαν ανθρώπινες ζωές. Δεν διαταράχθηκε η συγκοινωνιακή ομαλότητα, ούτε ανεστάλησαν τα δρομολόγια ακόμα και τότε που τα τεχνικά μέσα ήταν πρωτόγονα αν συγκριθούν με την τεχνολογικά καλπάζουσα εποχή μας.
Η δε στατιστική, κύριε Υπουργέ, δίνει πάντα μια ακριβέστερη εικόνα.
Και η εικόνα της στατιστικής αναφέρει ότι στα περίπου 25 συμβάντα διακοπής των δρομολογίων το 2025, τα 17 -ή αν θέλετε, σε ποσοστό κοντά στο 70%- οφείλονται σε αστοχίες συνυφασμένες με την πλημμελή συντήρηση του τροχαίου υλικού, των συρμών δηλαδή, για τους οποίους υπαίτιος δεν είναι ο ΟΣΕ -ο φορέας που διέταξε την αναστολή των δρομολογίων- αλλά η εταιρεία πάροχος του σιδηροδρομικού έργου, δηλαδή η HellenicTrain.
Απ’ την πρώτη συνάντηση μας τον περασμένο Αύγουστο σας είχα επισημάνει την ανάγκη τακτικών συντηρήσεων του τροχαίου υλικού καθώς και πλήρους στελέχωσης -με εξιδεικευμένο προσωπικό- του αμαξοστασίου στο Διακοπτό, ώστε να μην φτάνουμε κάθε τόσο σε μηχανικές βλάβες και άρα σε ακινητοποιήσεις, σ’ εγκλωβισμούς και κλήσεις στην ΕΜΑΚ στο μέσο της διαδρομής.
Επίσης, τόσο στις κατ’ ιδίαν συζητήσεις μας, όσο και στην μεταξύ μας αλληλογραφία αλλά και μέσα απ’ τις αποφάσεις – ψηφίσματα (κατά σειρά) των έκτακτων συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου Καλαβρύτων και του Δημοτικού Συμβουλίου Αιγιαλείας, αλλά και του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Ελλάδας, αποφάσεις που σας έχουν κοινοποιηθεί, γνωρίζετε ότι η θέση του Δήμου Καλαβρύτων και των παραγωγικών φορέων και άλλων συλλογικοτήτων της περιοχής μας συνοψίζεται, με μια φράση, σε μέτρα ενίσχυσης της ασφάλειας του Οδοντωτού (αντιπλημμυρικά, αντιδιαβρωτικά, συντήρησης της υποδομής, των συρμών, ηλεκτρονικής επιτήρησης κ.λπ.) αλλά με την γραμμή εν λειτουργία, χωρίς διακοπή ή περιστολή των δρομολογίων.
Έργα, λοιπόν, και «επαναξιολόγηση των επικρατουσών συνθηκών και διενέργεια των απαιτούμενων γεωλογικών μελετών», όπως αξιώνει ο ΟΣΕ αλλά με τον Οδοντωτό σε πλήρη λειτουργία και με τουλάχιστον τέσσερα δρομολόγια ημερησίως.
Αυτή είναι η θέση που ο Δήμος Καλαβρύτων σας μεταφέρει στη σημερινή σύσκεψη. Και απ’ την οποία η δημοτική μας αρχή δεν θα υπαναχωρήσει.
Τα μέσα υπάρχουν, όπως και η τεχνογνωσία, ώστε ταυτόχρονα με όλες τις προβλεπόμενες παρεμβάσεις (γεωλογικές μελέτες, ηλεκτρονική επιτήρηση της γραμμής, αισθητήρες, τηλεμετρία, έργα θωράκισης κ.λπ.) να λειτουργεί ο Οδοντωτός, με τέσσερα δρομολόγια ημερησίως, να παραμείνει δηλαδή εν λειτουργία, όπως συμβαίνει σε κάθε σημαντική δημόσια υποδομή συγκοινωνιακού χαρακτήρα που βελτιώνεται, ανακατασκευάζεται κ.λπ.
Κύριε Υπουργέ,
Συμπερασματικά, ο Δήμος Καλαβρύτων, με βάση τα δεδομένα των τελευταίων εβδομάδων και ενόψει της σημερινής σύσκεψης, θέτει υπόψη σας τα εξής:
- Οι γεωλογικές μελέτες, τα έργα θωράκισης της γραμμής και κάθε άλλη αναγκαία ενέργεια επιτήρησης και ελέγχου της ασφάλειας να γίνουν με την Οδοντωτό εν λειτουργία.
- Να υπάρξει εκ μέρους του ΟΣΕ σαφές και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για το πότε θα ξεκινήσουν εκ νέου τα δρομολόγια, κάτι που πρέπει να γίνει άμεσα, δηλαδή μέσα στις επόμενες μέρες, για τους λόγους που ήδη εκτέθηκαν.
- Επιπλέον, να αιτιολογηθεί εκ μέρους του ΟΣΕ η απόφαση της 12ης Μαρτίου και να παρατεθούν τα στοιχεία του επιστημονικού ελέγχου που οδήγησαν τον Οργανισμό στην αναστολή των δρομολογίων.
- Παράλληλα, η HellenicTrain να δεσμευτεί ρητά και με βάση τις εν ισχύει συμβάσεις της με το ελληνικό δημόσιο για την καλή λειτουργία και κανονική συντήρηση των συρμών ώστε με την επαναλειτουργία της γραμμής να σταματήσει το φαινόμενο των συχνών μηχανικών βλαβών στις αμαξοστοιχίες.
- Η αναστολή των δρομολογίων δεν είναι λύση. Είναι απόφαση καταδίκης για μια ολόκληρη περιοχή και δυστυχώς επιβεβαιώνει όλους τους φόβους που εδώ και μήνες έχουν εκφραστεί -βασίμως, ως απεδείχθη- για υποβάθμιση και αργό θάνατο μιας ιστορικής γραμμής με παγκόσμια φήμη και αναγνώριση απ’ την ίδια την εταιρεία που την διαχειρίζεται.
- Με την επαναλειτουργία του Οδοντωτού, να δρομολογηθεί ταυτόχρονα μεγάλης κλίμακας ενημερωτική καμπάνια με σκοπό την αποκατάσταση της φήμης της γραμμής η οποία έχει αποφασιστικά τραυματιστεί τα τελευταία δυόμισι χρόνια.
Κύριε Υπουργέ,
Θα μου επιτρέψετε να πω ότι στα ζητήματα ασφάλειας του Οδοντωτού οι πρώτοι που είμαστε αδιαπραγμάτευτοι και ανυποχώρητοι είμαστε εμείς που ζούμε εδώ και ο Οδοντωτός είναι μέρος της καθημερινότητας μας.
Θα επαναλάβω ότι η αναστολή των δρομολογίων δεν είναι λύση. Λύση είναι αυτό που εδώ και πολύ καιρό υποστηρίζουμε. Δηλαδή, έργα θωράκισης, συντήρησης, αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού του Οδοντωτού, με την γραμμή σε πλήρη και κανονική λειτουργία.
Μ’ εκτίμηση
Αθανάσιος Παπαδόπουλος
Δήμαρχος Καλαβρύτων»