Οι χτεσινές δηλώσεις του Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών για το ζήτημα της επαναλειτουργίας του Οδοντωτού Σιδηρόδρομου Διακοπτού – Καλαβρύτων ήταν τουλάχιστον ατυχείς και σε καμία περίπτωση δεν ανταποκρίνονται στην πραγματική εικόνα και στις πρωτοβουλίες που έχουν ήδη αναληφθεί από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, το οποίο και αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος της υπό διαμόρφωση προγραμματικής σύμβασης.
Το ΤΕΕ τόσο ως κεντρική δομή, όσο και μέσα από τη δραστηριότητα του Περιφερειακού Τμήματος Δυτικής Ελλάδας, όχι μόνο δεν καθυστέρησε, όπως επιχειρείται να παρουσιαστεί, άγνωστο για ποιους λόγους, αλλά ήδη από τις 27 Απριλίου που το Υπουργείο μας απέστειλε τι ακριβώς θέλει να εξετάσουμε, επεξεργαστήκαμε και διαμορφώσαμε άμεσα μία ολοκληρωμένη πρόταση αντιμετώπισης του ζητήματος της ασφαλούς επαναλειτουργίας του Οδοντωτού, η οποία βασίζεται σε συγκεκριμένο ολιστικό επιχειρησιακό σχεδιασμό, σαφή τεχνικά βήματα και ενιαίο μηχανισμό ευθύνης και εφαρμογής και όχι αποσπασματικού χαρακτήρα όπως προτείνει η πλευρά του Υπουργείου
Και αυτό ακριβώς υπηρετεί η πρόταση που καταθέσαμε.
Μία πρόταση που βασίζεται σε πέντε σαφείς και αλληλένδετους άξονες:
την εκπόνηση ολοκληρωμένης Μελέτης Διακινδύνευσης, εφόσον η σύμβαση 2383/2024 για γεωλογική διερεύνηση επισφαλών σημείων που έχει παραδοθεί στον ΟΣΕ δεν καλύπτει τις τιθέμενες προδιαγραφές,
την εφαρμογή προσωρινών μέτρων άρσης της επικινδυνότητας ώστε ο Οδοντωτός να τεθεί σε λειτουργία άμεσα μέσα στο καλοκαίρι,
την εκπόνηση οριστικών μελετών μόνιμων έργων προστασίας
τη δημοπράτηση και τεχνική επίβλεψη των τεχνικών εργων που θα προτείνει η μελέτη διακινδύνευσης,
καθώς και την εγκατάσταση ολοκληρωμένου συστήματος τηλεανίχνευσης, παρακολούθησης και έγκαιρης προειδοποίησης για κατολισθητικά φαινόμενα και βραχοπτώσεις και η δημιουργία πρωτοκόλλου ασφαλείας
Αυτό είναι το μόνο σοβαρό και υπεύθυνο πλαίσιο που μπορεί να διασφαλίσει όχι απλώς μία προσωρινή επαναλειτουργία, αλλά τη μακροχρόνια θωράκιση και ανθεκτικότητα του Οδοντωτού για τις επόμενες δεκαετίες.
Το κεντρικό ΤΕΕ και ο Προέδρος του κ. Γιώργος Στασινός, συμφωνούν και υιοθετούν πλήρως την πρόταση που κατατέθηκε από το περιφερειακό τμήμα Δυτικής Ελλάδας όσο και τους προβληματισμούς που εγκαίρως διατυπώσαμε σχετικά με το αντικείμενο της υπό διαμόρφωση προγραμματικής σύμβασης.
Και οι προβληματισμοί αυτοί είναι απολύτως συγκεκριμένοι.
Το αντικείμενο της σύμβασης, όπως διαμορφώθηκε από τα συναρμόδια Υπουργεία, δεν διασφαλίζει ούτε επιχειρησιακά ούτε χρονικά την άμεση επαναλειτουργία της γραμμής. Αντίθετα, δημιουργεί ξανά έναν κύκλο αδειοδοτήσεων, χρηματοδοτήσεων και μελλοντικών παρεμβάσεων, χωρίς σαφή ευθύνη και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα.
Σημειώνεται εδώ ότι ήδη υπάρχει προηγούμενη γεωλογική μελέτη του ΟΣΕ για τα επισφαλή σημεία της γραμμής μετά τις καταστροφές του 2023, γεγονός που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για το αν η νέα διαδικασία επαναλαμβάνει ουσιαστικά ήδη εκπονημένο μελετητικό έργο, χωρίς να περνά στο κρίσιμο στάδιο εφαρμογής άμεσων τεχνικών μέτρων προστασίας. Με άλλα λόγια, φαίνεται να αναπαράγεται το ίδιο διοικητικό και επιχειρησιακό μοντέλο πολυδιάστασης αρμοδιοτήτων και καθυστερήσεων που, παρά την παρέλευση τριών ετών από τις φυσικές καταστροφές του 2023, δεν κατόρθωσε να οδηγήσει σε μια ολοκληρωμένη και εφαρμόσιμη λύση.
Για τον λόγο αυτό, το ΤΕΕ υπογραμμίζει ότι το ουσιαστικό ζητούμενο δεν είναι η επανάληψη διαπιστώσεων περί επικινδυνότητας, αλλά η ενεργή διαχείριση του κινδύνου με σύγχρονα τεχνικά και επιχειρησιακά εργαλεία.
Το ΤΕΕ δεν κλήθηκε να λειτουργήσει ως ένας ακόμη φορέας παραγωγής “μελετών επί των μελετών”. Αποδέχθηκε τον ρόλο του φορέα υλοποίησης της Προγραμματικής Σύμβασης για τον Οδοντωτό, με στόχο να υπάρξει ένας ενιαίος τεχνικός συντονισμός, σαφές χρονοδιάγραμμα και δυνατότητα άμεσων παρεμβάσεων, ώστε να ξεπεραστούν οι καθυστερήσεις και η πολυδιάσπαση αρμοδιοτήτων που ακολούθησαν τις φυσικές καταστροφές.
Αν ο πραγματικός στόχος είναι απλώς να μεταφερθεί σε έναν άλλο φορέα , όπως το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, η ευθύνη σύνταξης μιας νέας αξιολόγησης κινδύνου πάνω σε ήδη υπάρχουσες μελέτες, με ορισμένες μόνο προσαρμογές λόγω αρμοδιοτήτων, τότε μια τέτοια διαδικασία δεν έχει ουσιαστικό τεχνικό ή επιχειρησιακό περιεχόμενο, αλλά εξυπηρετεί κυρίως τυπικές και διοικητικές σκοπιμότητες.
Το πραγματικό ζητούμενο δεν είναι να επαναλαμβάνονται διαπιστώσεις για την επικινδυνότητα της γραμμής, αλλά να υπάρξει ουσιαστική μετάβαση από την απλή καταγραφή του κινδύνου στην αποτελεσματική διαχείρισή του, μέσα από σύγχρονα τεχνικά μέτρα, επιχειρησιακά πρωτόκολλα και συστήματα συνεχούς παρακολούθησης και παρέμβασης.
Το ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας παραμένει σταθερά προσηλωμένο στον κοινό στόχο της ασφαλούς και ταχείας επαναλειτουργίας του Οδοντωτού Σιδηροδρόμου, με όρους τεχνικής επάρκειας και επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας.
Εξακολουθούμε να βρισκόμαστε στη διάθεση της Πολιτείας, των αρμόδιων φορέων και της τοπικής κοινωνίας, προκειμένου να συμβάλουμε ουσιαστικά, με τεκμηριωμένες προτάσεις και τεχνική γνώση, σε μία ολοκληρωμένη και μόνιμη λύση που θα διασφαλίζει τόσο την ασφαλή λειτουργία της ιστορικής γραμμής όσο και τη συνολική ανθεκτικότητα των υποδομών της περιοχής προς όφελος των πολιτών και της τοπικής ανάπτυξης.
Υ.Γ.-1 Χτεσινές διαρροές στον Τύπο ότι η πιθανή «βεβαίωση» ορεινού μειονεκτικού Δήμου και των υποστελεχωμένων τεχνικών του υπηρεσιών, περί μη επικινδυνότητας βραχοπτώσεων και φερτών υλικών στον Οδοντωτό, αρκεί να οδηγήσει το Υπουργείο Μεταφορών αυτόματα στο άνοιγμα της γραμμής κρίνονται άκρως αντιεπιστημονικές και στερούμενης σοβαρότητας
Υ.Γ-2 Φήμες ότι έχουν υπάρξει αντίστοιχες βεβαιώσεις από Δημάρχους για «να λειτουργεί με ασφάλεια» το Τρένο του Πηλίου ή το τρένο στη Κακιά Σκάλα αξιολογούνται ως fake news, εκτός αν το ελληνικό κράτος μας εκπλήξει ξανά δυσάρεστα – παρουσιάζοντας τις – για το πως εννοεί την ασφάλεια στο μεταφορικό έργο, ειδικά μετά την εθνική τραγωδία στα Τέμπη.