Σεβασμιώτατε,
Κύριε Δήμαρχε,
Κύριε Γενικέ και φίλε Δημήτρη,
Αγαπητές και αγαπητοί συμπολίτες, φίλες και φίλοι,
Είναι πάντα ιδιαίτερη η συγκίνηση όταν βρίσκομαι εδώ, δίπλα σας, στα ιστορικά Καλάβρυτα. Σε έναν τόπο ιδιαίτερα συμβολικό, που φέρνει αναμνήσεις αγώνα, θυσίας, αλλά πάνω απ’ όλα αναγέννησης.
Σήμερα όμως δεν βρισκόμαστε εδώ μόνο για να τιμήσουμε την ιστορία μας, αλλά για να μιλήσουμε για το μέλλον μας και για τα μέτρα που έχουμε λάβει —και οφείλουμε να λάβουμε— ώστε να το εξασφαλίσουμε. Το δημογραφικό πρόβλημα είναι ένα θέμα πάντα επίκαιρο, και χαίρομαι ιδιαίτερα για αυτή την πρωτοβουλία των διοργανωτών. Την ίδια στιγμή, όμως, πρέπει να κάνουμε σαφές ότι οφείλουμε να δώσουμε την πιο κρίσιμη, την πιο μεγάλη και την πιο απαιτητική μάχη, η οποία θα πρέπει να μας βρει όλους ενωμένους.
Η ερήμωση της ελληνικής υπαίθρου, η γήρανση του πληθυσμού, η αραίωση της ζωής στα ορεινά μας χωριά δεν είναι για εμάς ένας απλός στατιστικός δείκτης. Είναι μια εθνική πληγή. Και αν υπάρχει ένα μέρος όπου αυτή η πληγή πονάει περισσότερο, είναι η ορεινή μας πατρίδα. Έχοντας αναγνωρίσει το συγκεκριμένο πρόβλημα, η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη προχώρησε στη σύσταση Ειδικής Γραμματείας υπό τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, με τον φίλο Δημήτρη να έχει την επίβλεψη της συνολικής προσπάθειας.
Ως Κυβέρνηση, αλλά και ως άνθρωπος που πονάει αυτόν τον τόπο, σας λέω ξεκάθαρα: Δεν συμβιβαζόμαστε με τη σημερινή εικόνα των άδειων σχολείων και των εγκαταλελειμμένων χωριών. Το δημογραφικό δεν είναι ένα πρόβλημα που απλώς παρατηρούμε· είναι η πρώτη εθνική μας προτεραιότητα.
Η αλήθεια είναι ότι επί χρόνια το κράτος αντιμετώπιζε το δημογραφικό με ευχολόγια, συζητήσεις και πορίσματα που έμεναν στα χαρτιά και κατέληγαν σε κάποια ξεχασμένα συρτάρια. Η Κυβέρνησή μας, σε όλη τη διάρκεια της θητείας της, έχει επιλέξει να απαντήσει με πράξεις και συγκροτημένη στρατηγική. Για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας, συστήσαμε αυτοτελές Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και συντάξαμε το πρώτο Εθνικό Σχέδιο Δράσης για το Δημογραφικό.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη, για να βάλουμε το θέμα στο σωστό του πλαίσιο;
Προχωρήσαμε στην άμεση στήριξη της οικογένειας αυξάνοντας το επίδομα γέννησης από τα 2.000 έως τα 3.500 ευρώ, αυξήσαμε τα αφορολόγητα όρια για οικογένειες με παιδιά και εξασφαλίσαμε διευρυμένα κουπόνια (vouchers) για βρεφονηπιακούς σταθμούς. Επιπλέον, δημιουργήσαμε το Πρόγραμμα «Σπίτι μου»: ένα πρόγραμμα με το οποίο δίνουμε τη δυνατότητα σε νέες και νέους, σε νέα ζευγάρια, να αποκτήσουν τη δική τους στέγη με χαμηλότοκα ή μηδενικά δάνεια.
Θεσπίσαμε ειδικά κίνητρα για την περιφέρεια και συγκεκριμένα δημιουργήσαμε στοχευμένα φορολογικά και χρηματοδοτικά εργαλεία για όσους επιλέγουν να ζήσουν, να εργαστούν και να δημιουργήσουν οικογένεια εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων.
Αυτά που αναφέρω είναι μόλις μερικά από τα μέτρα που έχουμε λάβει. Όμως, ας είμαστε ειλικρινείς: Τα επιδόματα είναι απαραίτητα, αλλά δεν αρκούν. Ένας νέος άνθρωπος δεν θα μείνει στα Καλάβρυτα ή στα γύρω χωριά μόνο επειδή πήρε ένα επίδομα. Θα μείνει αν έχει δουλειά, αν έχει ποιοτική υγεία και παιδεία, αν βλέπει προοπτική για τα παιδιά του.
Και εδώ ακριβώς συναντάται η αναπτυξιακή μας στρατηγική με το Δημογραφικό. Η ορεινή Αχαΐα έχει στα χέρια της ένα πανίσχυρο όπλο: το διπλό αναπτυξιακό της αποτύπωμα. Τη μοναδική σύζευξη του Τουρισμού με την Πρωτογενή Παραγωγή. Αυτά ακριβώς είναι τα στοιχεία που πρέπει να αξιοποιήσουμε και να θέσουμε στην αιχμή του δόρατος της συνολικής μας προσπάθειας.
Ας δούμε όμως τι ακριβώς συμβαίνει στα Καλάβρυτα:
Πρώτον: Ξεκάθαρα, τα Καλάβρυτα δεν είναι απλώς ένας διήμερος χειμερινός προορισμός. Αυτό, στη συνείδηση του κόσμου, οι ίδιοι οι Καλαβρυτινοί το έχουν αλλάξει, μετατρέποντας τον τόπο τους σε έναν πρότυπο ορεινό προορισμό για 365 ημέρες τον χρόνο. Το Χιονοδρομικό μας Κέντρο, το Σπήλαιο των Λιμνών, τα θρησκευτικά και ιστορικά μας μνημεία, καθώς και το φυσικό μας περιβάλλον, συνθέτουν μια ολιστική, μοναδική εμπειρία για κάθε επισκέπτη.
Δεύτερον και ιδιαίτερα σημαντικό: Δίπλα στον τουρισμό στέκονται οι κτηνοτρόφοι και οι αγρότες μας ως πυλώνας αναπτυξιακής προοπτικής. Ο Αγροτικός Γαλακτοκομικός Συνεταιρισμός Καλαβρύτων αποτελεί πανελλήνιο παράδειγμα προς μίμηση — αποδεικνύει ότι η παράδοση, όταν συνδυαστεί με τη σύγχρονη επιχειρηματικότητα και την ποιότητα (όπως η μοναδική μας Φέτα ΠΟΠ), παράγει πλούτο, δημιουργεί θέσεις εργασίας και κρατά τους νέους στον τόπο τους.
Η σύνδεση αυτών των δύο κόσμων είναι το κλειδί: Ο επισκέπτης που έρχεται για το Χιονοδρομικό μας Κέντρο —το οποίο επισκέφθηκε πρόσφατα και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, αναγνωρίζοντας όχι μόνο την αξία του αλλά και το υψηλό επίπεδο των παρεχόμενων υπηρεσιών— πρέπει να δοκιμάζει το τοπικό τυρί, το μέλι, το κρασί, το κρέας των Καλαβρύτων. Ο πρωτογενής τομέας τροφοδοτεί τον τουρισμό και ο τουρισμός απογειώνει την υπεραξία των τοπικών μας προϊόντων! Αυτό είναι το μοντέλο που λειτουργεί. Αυτό είναι και το κλειδί για να κρατήσουμε τις νέες και τους νέους στον τόπο μας.
Αυτό το μοντέλο ανάπτυξης, όμως, δεν χαρίστηκε. Είναι αποτέλεσμα σχεδίου, συστηματικής δουλειάς και συνολικής προσπάθειας.
Προς αυτή την κατεύθυνση έχουμε κινηθεί και αυτό είναι το αποτύπωμα που θέλουμε να αφήσουμε. Για τον σκοπό αυτό, βρίσκεται στις άμεσες προτεραιότητές μας η περαιτέρω αναβάθμιση του Χιονοδρομικού Κέντρου Καλαβρύτων: Με τον εκσυγχρονισμό των υποδομών, φιλοδοξούμε από κοινού να το μετατρέψουμε σε ένα από τα πιο σύγχρονα, ποιοτικά και ασφαλή ορεινά θεματικά πάρκα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Όμως, η ανάπτυξη μόνο του Χιονοδρομικού δεν αρκεί, καθώς δημιουργεί έναν μονοδιάστατο αναπτυξιακό διάδρομο. Οι εκτεταμένες ασφαλτοστρώσεις, οι οδικές βελτιώσεις, τα έργα οριοθέτησης και πολιτικής προστασίας, μαζί με την εμβληματική ανάπλαση του ιστορικού και εμπορικού κέντρου των Καλαβρύτων, έχουν αλλάξει την αισθητική και λειτουργική εικόνα της πόλης. Παράλληλα, τα έργα αγροτικής οδοποιίας που ανακοινώθηκαν πρόσφατα για τον Δήμο Καλαβρύτων μέσω ευρωπαϊκών προγραμμάτων από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης είναι έργα πνοής και ουσίας.
Και δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να σταματήσουμε εδώ — αυτό το καταλαβαίνουμε όλοι μας.
Φίλες και φίλοι,
Επιτρέψτε μου, υπό την ιδιότητά μου ως Υφυπουργός Πολιτισμού —αν και όλα τα παραπάνω δεν εμπίπτουν άμεσα στις αρμοδιότητές μου, είμαι πάντα έτοιμος να σταθώ δίπλα στον τόπο μου— να προσθέσω μια τελευταία, αλλά καθοριστική διάσταση. Ο Πολιτισμός δεν είναι διακόσμηση. Είναι η ψυχή της ανάπτυξης.
Τα Καλάβρυτα είναι ένας τόπος φορτισμένος με βαρύ ιστορικό και πολιτιστικό φορτίο. Από την Αγία Λαύρα και το Μέγα Σπήλαιο, μέχρι το Μουσείο Καλαβρυτινού Ολοκαυτώματος, ο πολιτισμός εδώ είναι ζωντανός.
Όταν επενδύουμε στον πολιτισμό, όταν συντηρούμε τα μνημεία μας, όταν διοργανώνουμε πολιτιστικά φεστιβάλ και δρώμενα καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, δημιουργούμε ταυτότητα. Και η ταυτότητα είναι αυτή που κάνει τον νέο άνθρωπο να νιώθει υπερήφανος για τον τόπο του. Εκδηλώσεις όπως το «Χελμός Φεστιβάλ» έδειξαν μέσα σε λίγα μόλις χρόνια τη δυναμική του βουνού και της περιοχής μας, προσελκύοντας χιλιάδες επισκέπτες και προσφέροντας εξαιρετική προβολή. Αρκεί, βέβαια, να αξιοποιούνται σωστά από την πόλη και να μην αποτελούν μια περαστική διοργάνωση, ασύνδετη με την τοπική κοινωνία και τις επιχειρήσεις της.
Δεν θέλουμε οι νέοι μας να φεύγουν. Θέλουμε να μένουν εδώ, να δημιουργούν εδώ, να κάνουν οικογένειες εδώ!
Το δημογραφικό δεν θα το λύσουμε από τα γραφεία της Αθήνας. Θα το λύσουμε εδώ, στο πεδίο, δίνοντας «οξυγόνο» στην ορεινή Ελλάδα. Όσα προανέφερα δεν θα λύσουν αυτόματα το δημογραφικό πρόβλημα, σίγουρα όμως αποτελούν ανασχετικούς παράγοντες του φαινομένου και οχυρώνουν τον τόπο μας, περιορίζοντας παράλληλα την ανασφάλεια που νιώθουν τα νέα ζευγάρια.
Τα Καλάβρυτα δείχνουν τον δρόμο. Με σχέδιο, με επενδύσεις στον τουρισμό, με στήριξη στον πρωτογενή τομέα, με σεβασμό στην ιστορία και τον πολιτισμό μας.
Σας ευχαριστώ πολύ!