Το ΔΣ της Π.Ε.Δ.Δ.Ε. στην συνεδρίασή του την Πέμπτη 11 Απριλίου συζήτησε για τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί στην προσπάθεια των Δήμων να διαχειριστούν το πρόβλημα των ζώων συντροφιάς και των μη δεσποζόμενων ζώων.
Η Περιφερειακή Ένωση Δήμων (Π.Ε.Δ.) Δυτικής Ελλάδας εκφράζει την ικανοποίησή της για την ομόφωνη αποδοχή, κατά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ) στις 23 Ιουλίου 2025, της πρότασής της για την κήρυξη έκτακτης ανάγκης στις πληγείσες περιοχές και τη λήψη άμεσων μέτρων αντιμετώπισης της μαζικής οικολογικής καταστροφής που προκαλείται από το φαινόμενο της μαζικής ξήρανσης των ελατοδασών στη χώρα.
Τονίζεται ότι το φαινόμενο της μαζικής ξήρανσης ελάτης (Αbies cephalonica) έχει λάβει ανησυχητικές διαστάσεις στην νότια και κεντρική Ελλάδα και προκαλεί μεγάλη οικολογική καταστροφή με πλήρη υποβάθμιση της εικόνας των ορεινών περιοχών και των δασών της χώρας.
Σημειώνεται ότι τα τελευταία χρόνια το φαινόμενο επιδεινώνεται λόγω της κλιματικής αλλαγής και της έξαρσης των παθογόνων φλοιοφάγων και ξυλοφάγων εντόμων με συνέπεια τοπικοί πληθυσμοί ελάτης να καταρρέουν σε ολόκληρες δασικές συστάδες (Χελμός, Μαίναλον, Ταϋγετος, Πάρνωνας, Παναχαϊκό, Ορεινή Αιτωλοακαρνανία, Παναιτωλικό, Ευρυτανία, Κιθαιρώνα, Ελικώνα, Ήπειρο, Θεσσαλία, στα περιαστικά δάση κ.α.).
Τα δάση ελάτης δεν αναγεννούνται εύκολα και απουσιάζει πλήρως η δασική πολιτική, ενώ ειδικότερα στις πληγείσες περιοχές ΝATURA δεν έχουν υλοποιηθεί οι αναγκαίες δράσεις διαχείρισης από τον αρμόδιο φορέα ΟΦΥΠΕΚΑ.
Η καταστροφή πλήττει σοβαρά τις τοπικές οικονομίες ιδίως στις ορεινές και μειονεκτικές περιοχές και εγκυμονεί μεγάλους κινδύνους πυρκαγιάς, πλημμυρών για αυτό πρέπει να σημάνει συναγερμός σε εθνικό επίπεδο και να ληφθούν όλα τα επιβαλλόμενα μέτρα.
Η εν λόγω απόφαση συνιστά μια θεσμική και συλλογική αντίδραση απέναντι σε ένα φαινόμενο που εξελίσσεται σε κρίση εθνικής εμβέλειας, πλήττοντας τα δασικά οικοσυστήματα, την αισθητική του τοπίου, τη βιοποικιλότητα, την τοπική οικονομία και την επιβίωση των ορεινών και μειονεκτικών περιοχών της πατρίδας μας.
Η ΚΕΔΕ ανταποκρινόμενη στο αίτημα της Π.Ε.Δ. Δυτικής Ελλάδας απευθύνει έκκληση για την άμεση ανάληψη πρωτοβουλίας από την Κυβέρνηση και την ενεργοποίηση ενός αποτελεσματικού κεντρικού κυβερνητικού συντονισμού με τη συμμετοχή όλων των συναρμόδιων Υπουργείων, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας και των αρμόδιων υπηρεσιών για τη διαχείριση της φυσικής καταστροφής.
Η απόφαση του Δ.Σ. της ΚΕΔΕ ζητά την κινητοποίηση των αρμόδιων φορέων, καθώς και την ν ενεργοποίηση εθνικών και ευρωπαϊκών μηχανισμών πρόληψης, αποκατάστασης και χρηματοδότησης. Περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη σύσταση Ειδικής Ομάδας Έργου (Task Force) για τις πληττόμενες ορεινές περιοχές και τα περιαστικά δάση, τη διεύρυνση του προγράμματος “Antinero”, την εξασφάλιση έκτακτων πόρων και την υποβολή αιτήματος συνδρομής σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η Π.Ε.Δ. Δυτικής Ελλάδας ευχαριστεί θερμά τον Πρόεδρο της ΚΕΔΕ κ. Λάζαρο Κυρίζογλου για την άμεση ανταπόκριση και υποστήριξή του, καθώς και τον Πρόεδρο της Επιτροπής Αγροτικής Ανάπτυξης της ΚΕΔΕ, κ. Δημήτρη Τζιαχρήστα, για τη συμβολή του στην προώθηση της πρωτοβουλίας και τον Γενικό Γραμματέα της ΚΕΔΕ κ. Δημήτρη Καφαντάρη.
Η Π.Ε.Δ. Δυτικής Ελλάδας παραμένει στη διάθεση της Πολιτείας και των αρμόδιων υπηρεσιών για την υποστήριξη της υλοποίησης όλων των αναγκαίων μέτρων και δράσεων, με στόχο την προστασία, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των ορεινών περιοχών και την προάσπιση της βιώσιμης ανάπτυξης.
ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΕΔ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
Να ζητήσει την κήρυξη έκτακτης ανάγκης των πληγεισών από την μαζική ξήρανση ελατοδασών ορεινών περιοχών της χώρας.
Να ζητήσει από την Κυβέρνηση:
- Τον άμεσο κυβερνητικό συντονισμό και ανάληψη πρωτοβουλίας εκ μέρους των αρμόδιων Υπουργών:
o Υπουργό Περιβάλλοντος κ. Σταύρο Παπασταύρου (με κοινοποίηση σε Γ.Γ. Δασών κ. Σταθόπουλο και κ. Γενικό Διευθυντή Δασών
o Υπουργό Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας κ. Γιάννη Κεφαλογιάννη (με κοινοποίηση σε ΓΓ Πολιτικής Προστασίας και στη Διεύθυνση Σχεδιασμού Εκτάκτων Αναγκών)
o Υπουργό Οικονομίας κ. Κυριάκο Πιερρακάκη, για διάθεση έκτακτων πόρων
o Υπουργό Εσωτερικών κ. Θεόδωρο Λιβάνιο.
- Λήψη έκτακτων μέτρων πυροπροστασίας δασών και προστασία οικισμών στις ορεινές περιοχές με ειδική μέριμνα για και τα αστικά και περιαστικά δάση.
- Διεύρυνση και αναβάθμιση του προγράμματος “Antinero” σε όλες τις πληγείσες περιοχές και να περιλαμβάνει: μέτρα εξυγίανσης υλοτόμησης, μεταφοράς και διάθεσης της βιομάζας. Ανάπτυξη φυτωρίων και μεταφύτευσης δενδρυλλίων ελάτης. Έργα ορεινής υδρονομής και συντήρησης του κατεστραμμένου οδικού δασικού δικτύου. Απαγόρευση υλοτόμησης και διάθεσης υγιών ελάτων στις πληγείσες περιοχές.
- Την άμεση διάθεση έκτακτων πόρων για πυροπροστασία, διαχείριση βιομάζας, αναδάσωση, συντήρηση δασικής οδοποιίας και δράσεις πρόληψης. Εξασφάλιση και διάθεση χρηματοδότησης από:
o ΕΠ ΠΕΚΑ (πρώην ΥΜΕΠΕΡΑΑ)
o ΕΠ Πολιτικής Προστασίας
o Ταμείο Ανάκαμψης ΕΣΠΑ, Πρόγραμμα Εκτάκτων Αναγκών.
o Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας
- Νομοθετικές ρυθμίσεις για:
o ανάθεση και επιτάχυνση της υλοτόμησης των ξηραμένων δέντρων
o ταχεία εκπόνηση μελετών και επιστημονική επίβλεψη και καθοδήγηση
- Σύσταση Ομάδας Έργου ‘TASK FORCE’ για τον σχεδιασμό ειδικού προγράμματος αντιμετώπισης, θωράκισης και αποκατάστασης των πληγεισών περιοχών και προστασίας των ορεινών, αλλά και των περιαστικών δασών. Με συμμετοχή της Σχολής Δασολογίας Θεσσαλονίκης, του Ινστιτούτου δασικών ερευνών ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου, του Μπενάκειου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου, του τμήματος Βιολογίας Πατρών, του ΟΦΥΠΕΚΑ, του ΚΕΜΕΑ και επιστημονικών συνεργατών ΚΕΔΕ, ΕΝΠΕ, Πυροσβεστικής Υπηρεσίας.
- Πλήρη επιστημονική έκθεση, καταγραφή και εκτίμηση της εξελισσόμενης φυσικής καταστροφής σε όλες τις πληγείσες ορεινές και μειονεκτικές περιοχές της χώρας. Χαρτογράφηση των κατεστραμμένων εκτάσεων, αξιολόγηση κινδύνων και επιπτώσεων, και εκτίμηση του όγκου ξηραμένης βιομάζας σε όλες τις πληγείσες περιοχές. Επικοινωνία των πορισμάτων σε όλους τους αρμόδιους φορείς και τους Δήμους της χώρας σε ορεινές περιοχές και στα περιαστικά δάση.
- Αίτημα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση για τεχνική επιστημονική συνδρομή μέσω: Υπηρεσίας Copernicus ΕΜS (rapid mapping and risk assessment, για την ανάλυση κινδύνων δασικών πυρκαγιών, πλημμύρας, ξηρασίας—ΕFFIS, ΕFAS, ΕDDO), αίτημα ενεργοποίησης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος (EEA), υποβολή αιτήματος χρηματοδότησης στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας (UCPM). Αποστολή σχετικής Επιστολής στον Επίτροπο Περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για συνδρομή
- Πολιτική διαβούλευση και ειδική συνάντηση σύσκεψης της ΚΕΔΕ, και Ένωσης Περιφερειών για αμοιβαία ενημέρωση και κοινή δράση.
- Ενημέρωση-Διαβούλευση και σχεδιασμό με
o Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώματος, ΟΦΥΠΕΚΑ (Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος & Κλιματικής Αλλαγής) και ανά Περιφέρεια.
- Να εισαχθεί το θέμα εκτάκτως στο θερινό τμήμα της Βουλής των Ελλήνων για ενημέρωση όλων των κομμάτων.