Μόλις λίγες μέρες μετά την αποπομπή της Κίμπερλι Γκιλφόιλ ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, σημείωσε σε συνέντευξή του πως η Ελλάδα αξίζει έναν ισχυρό πρέσβη, με πρόσβαση στον Αμερικανό πρόεδρο και την πλήρη εμπιστοσύνη του, υπογραμμίζοντας ότι η αλλαγή στην ηγεσία της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα δεν συνιστά υποβάθμιση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.Σε συνέντευξή του στον Μάθιου Μπόιλ του Breitbart News, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας χαρακτήρισε την Ελλάδα σημαντικό σύμμαχο για την ενεργειακή ανεξαρτησία, την περιφερειακή σταθερότητα και το ΝΑΤΟ. Ο Μάρκο Ρούμπιο αναφερόμενος στην επιλογή του διαδόχου της Κίμπερλι Γκιλφόιλ στην Αθήνα, ο Ρούμπιο διευκρίνισε ότι, κατά τον χρόνο της συνέντευξης, η διαδικασία βρισκόταν ακόμη σε αρχικό στάδιο. Όπως είπε, θα απαιτηθεί χρόνος για τον εντοπισμό του κατάλληλου προσώπου και την ολοκλήρωση της διαδικασίας επικύρωσης του διορισμού του.
«Μας έχουν βοηθήσει (οι Έλληνες) με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους και είναι σημαντικοί για το μέλλον μας. Βρίσκονται στον πυρήνα πολλών από τα ζητήματα που μας ενδιαφέρουν, είτε πρόκειται για την ενεργειακή ανεξαρτησία, είτε για την περιφερειακή σταθερότητα, είτε για το ΝΑΤΟ και τον ρόλο που διαδραματίζουν σε αυτό.
Επομένως, η Ελλάδα αξίζει έναν ισχυρό και ικανό πρέσβη, ο οποίος να έχει πρόσβαση στον πρόεδρο και να απολαμβάνει την εμπιστοσύνη του.Προφανώς, βρισκόμαστε ακόμη σε πρώιμο στάδιο. Αυτή η συνέντευξη δίνεται μόλις 48 ώρες μετά από όλα όσα συνέβησαν. Θα ακολουθήσει, λοιπόν, μια διαδικασία για τον εντοπισμό του κατάλληλου προσώπου και, φυσικά, θα πρέπει να περάσουμε από ολόκληρη τη διαδικασία επικύρωσης του διορισμού.Στο μεταξύ, θα διασφαλίσουμε ότι θα υπάρχει εκεί μια καλή ομάδα ανθρώπων που θα εργάζεται επί του πεδίου.
Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει τίποτα από όλα αυτά να εκληφθεί ως υποβάθμιση της σχέσης με την Ελλάδα. Αντιθέτως, θεωρώ ότι η σχέση αυτή είναι τόσο σημαντική για εμάς, ώστε είναι απαραίτητο το πρόσωπο που θα αναλάβει τη θέση να έχει την πλήρη υποστήριξη και εμπιστοσύνη του προέδρου.Θα χρειαστεί, επομένως, να αφιερώσουμε χρόνο για να εντοπίσουμε το κατάλληλο πρόσωπο, καθώς θέλουμε να προσφέρουμε στην Ελλάδα τον πρέσβη που αξίζει και δικαιούται, έναν πρέσβη αντάξιο του επιπέδου των σχέσεών μας και της σημασίας που αυτές έχουν» σημείωσε.
Ο ενεργειακός ρόλος της Ελλάδας
Ο Ρούμπιο στάθηκε τόσο στη γεωγραφική θέση της Ελλάδας όσο και στη θετική στάση της απέναντι στις ενεργειακές έρευνες, εκτιμώντας ότι ο συνδυασμός αυτός δημιουργεί σημαντικές δυνατότητες.«Πιστεύω ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα ξεχωριστή θέση, τόσο γεωγραφικά όσο και πολιτικά», ανέφερε. Όπως είπε, η χώρα είναι ανοικτή στις ενεργειακές έρευνες, τις αντιμετωπίζει με ενθουσιασμό και φαίνεται να υπάρχει υποστήριξη και από τον πληθυσμό.Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της ως διαδρόμου για την κατασκευή αγωγών και υποδομών μεταφοράς ενέργειας, επισημαίνοντας ότι η αξιοποίηση της ενέργειας εξαρτάται από τη δυνατότητα μεταφοράς της, είτε πρόκειται για πετρέλαιο και φυσικό αέριο είτε για ηλεκτρική ενέργεια.
«Ανέκαθεν αποτελούσε τον συνδετικό κρίκο μεταξύ Ευρώπης, Αφρικής και Μέσης Ανατολής», σημείωσε για την Ελλάδα. «Πέρα από την παραγωγή ενέργειας, μπορεί να συμβάλει στη μεταφορά της προς τον βορρά, στην Ευρώπη, και προς τον νότο, στο Ισραήλ, στη Μέση Ανατολή και ευρύτερα».Κατά τον ίδιο, η γεωγραφία προσφέρει σήμερα στην Ελλάδα πλεονεκτήματα στον ενεργειακό τομέα, όπως συνέβαινε διαχρονικά με το εμπόριο και άλλες οικονομικές δραστηριότητες.
Κριτική στην Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Πολιτική
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών υποστήριξε ότι η διεθνής κρίση υπενθύμισε τον καθοριστικό ρόλο της ενέργειας στην καθημερινή ζωή, τη βιομηχανία και την άμυνα. Άσκησε κριτική στις πολιτικές περιορισμού της χρήσης ορυκτών καυσίμων μέσω της αύξησης του κόστους τους και στην ανεπαρκή ανάπτυξη εγχώριων πηγών ενέργειας στην Ευρώπη.Υπενθύμισε τις προειδοποιήσεις του Ντόναλντ Τραμπ, κατά την πρώτη προεδρική του θητεία, για την εξάρτηση της Γερμανίας από τη ρωσική ενέργεια και υποστήριξε ότι η εξάρτηση αυτή επηρέασε τους υπολογισμούς της Μόσχας πριν από την εισβολή στην Ουκρανία.«Η εξάρτησή τους από τη ρωσική ενέργεια είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Πούτιν εισέβαλε στην Ουκρανία, επειδή πίστευε ότι μπορούσε να το κάνει, επειδή πίστευε ότι η Ευρώπη δεν θα έκανε τίποτε γι’ αυτό», ανέφερε.Εκτίμησε επίσης ότι οι ευρωπαϊκές χώρες αρχίζουν να αντλούν συμπεράσματα, αλλά θα χρειαστούν χρόνο για να ανατρέψουν ενεργειακές επιλογές δύο δεκαετιών. Συνέδεσε επίσης το υψηλό κόστος ηλεκτρισμού και μεταφορών με την οικονομική στασιμότητα σε πολλές από αυτές.
Η Ομιλία στην Πνύκα και η Δυτική Κληρονομιά
Αναφερόμενος στην ομιλία του στην Πνύκα, ο Ρούμπιο δήλωσε ότι το μήνυμά της βρίσκεται στον πυρήνα της προσέγγισης που επιδιώκει να ενσωματώσει η αμερικανική κυβέρνηση στην εξωτερική της πολιτική.«Είμαστε οι κληρονόμοι. Κληρονομήσαμε από την Ελλάδα και τη Ρώμη, και τελικά μέσω της Ευρώπης, πολλές από τις αξίες στις οποίες στηρίζεται σήμερα η χώρα μας», ανέφερε.Υποστήριξε ότι οι αμερικανικοί θεσμοί και αξίες αποτελούν προϊόν ιστορικής διαδρομής χιλιάδων ετών και ότι η αναγνώριση αυτής της κληρονομιάς δεν συνιστά επίθεση σε άλλους πολιτισμούς.«Κάθε πολιτισμός θα πρέπει να είναι υπερήφανος για τον εαυτό του», είπε, προσθέτοντας ότι, κατά την άποψή του, η Δύση εμφανίζεται απολογητική για την ιστορία και τα επιτεύγματά της, με συνέπειες και στην εξωτερική πολιτική.
Για όσα οι Αμερικανοί θεωρούν σήμερα δεδομένα, από την ευημερία έως το πολίτευμά τους, σημείωσε: «Προέρχονται από μια κοινή ιστορία, την οποία πρέπει να ανακαλύψουμε ξανά και να ενστερνιστούμε. Αυτό κάνουμε εδώ, σε αυτή τη χώρα, υπό τον πρόεδρο Τραμπ. Θέλουμε περισσότεροι δυτικοί ηγέτες να κάνουν το ίδιο».Ο ίδιος υποστήριξε ότι διαπιστώνει αυξανόμενη ανταπόκριση από άλλους ηγέτες, ιδίως σε ιδιωτικές συνομιλίες. Εκτίμησε, ωστόσο, ότι η μετατροπή αυτής της στάσης σε πολιτική απαιτεί χρόνο, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν φόβοι για κριτική από την άκρα Αριστερά, τα μέσα ενημέρωσης, την ακαδημαϊκή κοινότητα και την εδραιωμένη γραφειοκρατία.
Προέβλεψε ότι περισσότεροι ηγέτες θα εκφράζουν δημοσίως αυτές τις απόψεις και θα εκλέγονται, επηρεάζοντας έτσι τη στάση των χωρών τους απέναντι στα κοινά συμφέροντα της Δύσης.
Ρωσικό Ντίζελ και Αμερικανικό Συμφέρον
Για την Ουκρανία και τη Ρωσία, ο Ρούμπιο υπερασπίστηκε την προσωρινή χαλάρωση των κυρώσεων για το ρωσικό ντίζελ, προκειμένου να αυξηθεί η προσφορά του στην παγκόσμια αγορά.Όπως εξήγησε, η απόφαση αποσκοπεί στην εξυπηρέτηση των αναγκών της αμερικανικής οικονομίας, αν και μπορεί να ωφελήσει και άλλες χώρες.«Αν υπάρξει σύγκρουση ανάμεσα σε αυτό που είναι καλό για εκείνους και σε αυτό που είναι καλό για εμάς, πρέπει πάντοτε να επιλέγουμε αυτό που είναι καλό για εμάς», δήλωσε, αναφερόμενος στην προτεραιότητα του αμερικανικού εθνικού συμφέροντος.Η απόφαση, πρόσθεσε, ελήφθη «όχι επειδή είναι κακό για την Ουκρανία ή καλό για τη Ρωσία, αλλά επειδή είναι καλό και σημαντικό για την Αμερική».
Ως προς τις προοπτικές τερματισμού του πολέμου, παρουσίασε τη διαφωνία για τον έλεγχο του Ντονέτσκ ως βασικό εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις. Ανέφερε ότι η Ρωσία απαιτεί το σύνολο της περιοχής, ενώ η Ουκρανία θεωρεί την αμυντική γραμμή που διατηρεί εκεί κρίσιμη για την ασφάλειά της.Δήλωσε ότι οι ΗΠΑ παραμένουν έτοιμες να μεσολαβήσουν για μια συμφωνία, αναγνωρίζοντας όμως τις δυσκολίες. «Θα θέλαμε να τελειώσει ο πόλεμος, αλλά έχουμε και άλλες προτεραιότητες ανά τον κόσμο στις οποίες επικεντρωνόμαστε», σημείωσε.Ερωτηθείς για τη διεξαγωγή εκλογών στην Ουκρανία, ανέφερε ότι το ζήτημα δεν είναι άνευ σημασίας, αλλά δεν αποτελεί τον βασικό λόγο για τον οποίο συνεχίζεται ο πόλεμος.
Παράλληλα, εξέφρασε δυσαρέσκεια για ουκρανικά πλήγματα σε πλοία στη Μαύρη Θάλασσα που, όπως είπε, μετέφεραν πετρέλαιο αμερικανικών εταιρειών, διευκρινίζοντας ότι δεν θεωρεί πως η Ουκρανία τα στοχοποίησε σκόπιμα. Πρόσθεσε ότι ο πρόεδρος Τραμπ δυσανασχετεί επίσης με τις ρωσικές πυραυλικές επιθέσεις που πλήττουν κατοικίες και σκοτώνουν αμάχους στο Κίεβο.
Ιράν και Ασφάλεια της Ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ
Για το Ιράν, ο Ρούμπιο υποστήριξε ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις αποδυνάμωσαν τις συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες που, κατά την εκτίμησή του, η Τεχεράνη επιδίωκε να χρησιμοποιήσει ως ασπίδα για την ανάπτυξη πυρηνικού όπλου.Ανέφερε ότι η αμερικανική στρατιωτική παρουσία επικεντρώνεται πλέον στην προστασία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ενώ συνεχίζονται οι κυρώσεις και ο αποκλεισμός κατά του Ιράν.Σύμφωνα με τον ίδιο, κατά τις δέκα ημέρες που προηγήθηκαν της συνέντευξης διέρχονταν από τα Στενά κατά μέσο όρο περίπου 13 έως 14 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως, με τις αμερικανικές δυνάμεις να συνοδεύουν και να προστατεύουν πλοία από επιθέσεις.Ο Ρούμπιο αναγνώρισε ότι το Ιράν εξακολουθεί να βάλλει εναντίον πλοίων, αλλά υποστήριξε ότι έχει αποκατασταθεί σε σημαντικό βαθμό η ροή πετρελαίου προς τη διεθνή αγορά. Υποστήριξε επίσης ότι, λόγω του αποκλεισμού, το Ιράν είναι η μόνη χώρα που δεν μπορεί να διοχετεύσει ούτε ένα βαρέλι πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Πρόσθεσε ότι η οικονομική πίεση περιορίζει τους πόρους που μπορεί να διαθέσει η Τεχεράνη για τις ένοπλες δυνάμεις της και για οργανώσεις όπως η Χεζμπολάχ και η Χαμάς.Ευρύτερα για τη Μέση Ανατολή, χαρακτήρισε το ιρανικό καθεστώς βασικό παράγοντα πολέμου και αστάθειας στην περιοχή. Αναγνώρισε τη σημασία του Παλαιστινιακού, υποστήριξε όμως ότι η αντιμετώπιση του ρόλου της Τεχεράνης αποτελεί κεντρική προϋπόθεση για την επίλυση των περιφερειακών συγκρούσεων.