Της Δήμητρας Μπαλαφούτη
Αυξημένα σε μεγάλο βαθμό σε σχέση με το προηγούμενο χρονικό διάστημα είναι τα περιστατικά ψώρας στα δερματολογικά ιατρεία της πόλης. Μάλιστα οι ειδικοί κρούουν των κώδωνα του κινδύνου τονίζοντας πως παρόμοια έξαρση είχε σημειωθεί κατά το παρελθόν σε περιόδους όπου στην πόλη παρατηρείτο συνωστισμός. Πρόκειται για μια δερματική νόσο που οφείλεται σε ένα παράσιτο, το άκαρι της ψώρας (λατ. sarcoptes scabiei humanus) και πρόκειται για ιδιαίτερα μεταδοτικό νόσημα και είναι πολύ συχνό σε συνθήκες συγχρωτισμού και συνωστισμού, ειδικά όταν συνυπάρχουν κακές συνθήκες υγιεινής.
Πιο πολλά τα περιστατικά ψώρας στα ιατρεία
Στα δερματολογικά ιατρεία της πόλης η κατάσταση είναι πλέον παρόμοια. Αναλογικά μάλιστα με τα υπόλοιπα περιστατικά που επισκέπτονται τα ιατρεία, οι περιπτώσεις ασθενών με ψώρα είναι πολλές περισσότερες, ακόμη και σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Σύμφωνα με την κ. Σοφία Σ. Αλαχιώτη, Δερματολόγο – Αφροδισιολόγο, πρόκειται για μια ασθένεια που μεταδίδεται πάρα πολύ εύκολα: «Μπορεί κανείς να το μεταφέρει και να το μεταδώσει ακόμη κι αν καθίσει για παράδειγμα στο κάθισμα ενός λεωφορείου, σε ένα παγκάκι, σε ένα χώρο αναμονής. Μπορεί να μεταφερθεί ακουμπώντας τα ρούχα του ενός με του άλλου και έχει 5 περίπου εβδομάδες επώαση. Για παράδειγμα μπορεί να έρθουμε σε επαφή με το παράσιτο, το άκαρι της ψώρας δηλαδή και να εμφανίσουμε συμπτώματα κνησμού μέσα σε διάστημα 3-5 εβδομάδων.»
Τα συμπτώματα
Βασικό χαρακτηριστικό της ασθένειας είναι ο κνησμός καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας, χωρίς να κατηγοριοποιείται και μετά από διάστημα 3-5 εβδομάδων εμφανίζονται στο σώμα του ασθενούς κάποιες βλάβες, ως γρατζουνιές ή σπυράκια κυρίως στην περιοχή των γλουτών, στις θηλές, στις μασχάλες, ανάμεσα στα δάχτυλα των χεριών και χαρακτηριστικό εύρημα είναι στα γεννητικά όργανα σαν τσίμπημα κουνουπιού. Ενώ πρόκειται για ένα απολύτως ιάσιμο νόσημα σύμφωνα με τους ειδικούς.
Πώς μεταδίδεται
Η μετάδοση της ψώρας γίνεται με την άμεση δερματική επαφή, με άτομο που έχει ήδη μολυνθεί με ψώρα ή με μολυσμένα αντικείμενα. Στην περίπτωση της απλής ψώρας, η άμεση επαφή πρέπει να είναι στενή και παρατεταμένη (π.χ. πιάσιμο χέρι με χέρι για 5-10 λεπτά συνεχόμενα). Έμμεση μετάδοση μπορεί να συμβεί με την κοινή χρήση ρούχων, πετσετών και κρεβατιών (στρωμάτων και κλινοσκεπασμάτων). Η έμμεση μετάδοση συμβαίνει πιο εύκολα σε περίπτωση πάσχοντος από νορβηγική ψώρα, ενώ στην απλή ψώρα είναι ασυνήθης ο τρόπος αυτός μετάδοσης. Η νορβηγική ψώρα είναι βαρύτερη και πολύ πιο μεταδοτική μορφή της νόσου, με αυξημένο φορτίο παρασίτων. Εμφανίζεται συνήθως σε ανοσοκατεσταλμένα, ηλικιωμένα ή εξασθενημένα άτομα, με εκτεταμένη παρουσία δερματικών βλαβών και μπορεί να μεταδοθεί ακόμη και με σύντομη άμεση δερματική επαφή με τον πάσχοντα ή με επιμολυσμένα αντικείμενα που χρησιμοποίησε ο πάσχων.
Πού την «πατάμε»
Αυτό που επισημαίνει και στο οποίο εφιστά την προσοχή των πολιτών η κ. Σοφία Σ. Αλαχιώτη είναι το εξής: «Η πονηριά σε αυτό το νόσημα κρύβεται στο γεγονός ότι εφόσον ο ασθενής νοσήσει και δεν έχει συμπτώματα, μπορεί να μεταδώσει την ασθένεια και να τη μεταφέρει κανονικά ακόμη κι αν είναι ασυμπτωματικός. Γι ’αυτό και τονίζουμε ότι σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να ενημερώνονται όλοι όσοι έχουν έρθει σε επαφή με τον ασθενή και να κάνουν μάλιστα ταυτόχρονα τη θεραπεία ακόμη κι αν δεν έχουν δει κάποιο σύμπτωμα. Όσον αφορά το ηλικιακό χάσμα μόλυνσης δεν υπάρχει διαχωρισμός αν και βλέπουμε πιο συχνά νεαρό κόσμο. Αυτό συνήθως συμβαίνει μόνο και μόνο επειδή οι νέοι κινούνται περισσότερο και συναναστρέφονται με περισσότερο κόσμο.»
Χωρίς ανησυχία
Σε κλίμα καθησυχασμού και όχι εφησυχασμού οι ειδικοί δερματολόγοι επισημαίνουν τη σημαντικότητα της επίσκεψης σε κάποιο δερματολογικό ιατρείο αμέσως μετά τον εντοπισμό των πρώτων συμπτωμάτων, έτσι ώστε να αντιμετωπιστεί άμεσα το παράσιτο.Συνωστισμός και συγχρωτισμός σε κοινόχρηστους χώρους όπως είναι τα μέσα μαζικής μεταφοράς, καθίσματα που δεν απολυμαίνονται συχνά, τηλεφωνικοί θάλαμοι, άτομα που ταξιδεύουν συχνά ή κάνουν πολλές μετακινήσεις, σε δομές και άσυλα,δίνεται περισσότερη προσοχή. Κλείνοντας και μη αφήνοντας περιθώριο ανησυχίας η κ. Αλαχιώτη τονίζει πως: «Το μόνο που προορούμε να κάνουμε είναι γυρνώντας στο σπίτι μας να πλένουμε τα ρούχα μας, να τα αερίζουμε. Δε χρειάζεται να φθάνουμε στην υπερβολή, αυτό δε θα ήταν λειτουργικό. Δε είναι κάτι ανησυχητικό, υπάρχει θεραπεία με χάπια και γαλάκτωμα με άμεσο αποτέλεσμα, αρκεί να ακολουθήσουν θεραπεία όλοι όσοι έχουν έρθει σε επαφή. Μια θεραπεία που κρατά δυο μέρες και απλά χρειάζεται μια επανάληψη μετά από μια εβδομάδα.»Η θεραπεία είναι απλή και αποδοτική εφόσον επισκεφθείτε και ακολουθήσετε προσεκτικά τις οδηγίες που παρέχονται από τον προσωπικό σας γιατρό.
Να ‘τανε η ζήλια ψώρα…θα γέμιζε όλη η χώρα
Η λέξη ψώρα δηλώνει την παρασιτική μεταδοτική δερματοπάθεια του ανθρώπου αλλά και μεταφορικά την ενασχόληση από την οποία δύσκολα απαλλάσσεται κανείς και που συνήθως είναι ευτελής κατά την άποψη του ομιλητή (π.χ. έχει την ψώρα της χαρτοπαιξίας).Έλκει την καταγωγή της από το αρχαίο ρήμα «ψήω» που σημαίνει «τρίβω, θρυμματίζω» μιας που τα εξανθήματα της ψώρας προκαλούν φαγούρα και έντονο τρίψιμο. Η φράση «να ’ταν η ζήλια ψώρα» χρησιμοποιείται για να δηλώσει την επιθυμία να απαλλαγεί κάποιος από τη ζήλια, καθώς αυτή δημιουργεί δυσάρεστα συναισθήματα και προβλήματα στις σχέσεις. Η «ψώρα» συμβολίζει κάτι ανεπιθύμητο και ενοχλητικό που θα ήθελε κανείς να εξαφανίσει. Όσο εύκολα μεταδίδεται η ψώρα…τόσο εύκολα αναπτύσσεται και το αρνητικό συναίσθημα της ζήλειας!