Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επισκέφθηκε τη Φουρνά, στο πλαίσιο της περιοδείας του στην Περιφερειακή Ενότητα Ευρυτανίας, όπου είχε συζήτηση με νέους ανθρώπους που άφησαν μεγάλα αστικά κέντρα και επέλεξαν μια διαφορετική ζωή σε μικρά ορεινά χωριά της χώρας.
Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη, η οποία θα προκύψει από συνεχή διαβούλευση με τους τοπικούς και παραγωγικούς φορείς κάθε περιφερειακής ενότητας -εμβαθύνοντας σε κάποιες περιπτώσεις ακόμα και στα ειδικότερα ζητήματα κάθε δήμου.
Ο Πρωθυπουργός συζήτησε με τους ανθρώπους που έκαναν το βήμα προς την αποκέντρωση, για τις πολιτικές του παρόντος και του μέλλοντος που αφορούν στο δημογραφικό, τη διαχείριση του νερού, την χωροταξία, τις επενδύσεις και τις δουλειές, την ειδική μέριμνα για τις ορεινές και νησιωτικές περιοχές, τον πρωτογενή τομέα σε συνδυασμό με την επισιτιστική επάρκεια, την αγροκλιματική ζωνοποίηση και την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού, και βέβαια το «ξαναζωντάνεμα» της περιφέρειας και των χωριών της.
Για την επίτευξη της ανάπτυξης και της αποκέντρωσης η κυβέρνηση έχει εντάξει στον σχεδιασμό της την ορεινότητα, η οποία για πρώτη φορά αποτελεί αυτόνομο και διακριτό άξονα του κυβερνητικού καμβά. Για αυτό, η κυβέρνηση θα παρουσιάσει έως το τέλος του 2025 τον συνολικό σχεδιασμό για την ορεινότητα με βάση τα Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης που καταρτίζονται σε συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες, αλλά και τις εθνικές οριζόντιες πολιτικές.
Με στοχευμένα χρηματοδοτικά εργαλεία και ειδικά προγράμματα, πολλά από τα οποία υλοποιούνται ήδη (περιγράφονται αναλυτικά στο επισυναπτόμενο σημείωμα) και που ενισχύουν την τοπική επιχειρηματικότητα, τις ορεινές επενδύσεις, τον αγροτουρισμό και την καινοτομία, τους νέους αγρότες που θα αποφασίσουν να εγκατασταθούν σε ορεινές περιοχές, την απασχόληση, τους τομείς της ενέργειας, της υγείας και της παιδείας και τις ψηφιακές διασυνδέσεις στις περιοχές αυτές.
Τη συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος Δημήτρης Κυριαζής.
Η σημασία της προώθησης των εναλλακτικών μορφών τουρισμού στις ορεινές περιοχές
«Στην Ελλάδα δεν είχαμε ποτέ μια συγκροτημένη πολιτική ορεινότητας και κυρίως στήριξης των μικρών χωριών και κοινοτήτων που βρίσκονται στην ορεινή Ελλάδα… Γι’ αυτό και δημιουργήσαμε το δίκτυο των 38 μικρών ορεινών Δήμων για να μπορούμε να συζητούμε και με τους εκπροσώπους της Τοπικής Αυτοδιοίκησης τις δικές τους πρωτοβουλίες και να δούμε και πώς μπορούμε να βρούμε, και εν όψει των επόμενων σημαντικών αποφάσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, χρηματοδοτικά εργαλεία, ευρωπαϊκά, για να μπορούμε να υποστηρίξουμε αυτές τις πολιτικές», δήλωσε μεταξύ άλλων ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Και συνέχισε: «Αυτή τη στιγμή, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα ανακοινώσει τις σκέψεις της για τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό από το 2028 ως το 2034… Αυτό τελικά μεταφράζεται σε χρήματα τα οποία είναι στο χέρι μας να τα αξιοποιήσουμε με τον σωστό τρόπο, προκειμένου να κάνουμε πράξη κάτι το οποίο αποτελεί πυλώνα και πυρήνα της ευρωπαϊκής πολιτικής, που δεν είναι άλλη από την περιφερειακή σύγκλιση για τη γεφύρωση των περιφερειακών ανισοτήτων σε επίπεδο χωρών, περιφερειών αλλά και ενδοπεριφερειακές ανισότητες. Διότι άλλο να ζεις στη Λαμία και άλλο να ζεις στη Φουρνά».
Μιλώντας για την σημασία των εναλλακτικών μορφών τουρισμού και δράσεων στις ορεινές περιοχές, οι οποίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές με την έλευση της κλιματικής κρίσης, όπως ο οικοτουρισμός ή ο ποδηλατικός τουρισμός, ο πρωθυπουργός είπε τα εξής:
«Μπορούμε και πρέπει να υποστηρίξουμε τέτοιες δράσεις και είμαι σίγουρος ότι θα δούμε και πολύ αυξημένο ενδιαφέρον, όχι μόνο από Έλληνες οι οποίοι ανακαλύπτουν όλο και περισσότερο τα βουνά μας, και εκεί θα έλεγα ότι η Ευρυτανία ήταν στην πρώτη γραμμή, η ευρύτερη περιοχή του Καρπενησίου, σε αυτού του είδους τον τουρισμό, αλλά και από ξένους οι οποίοι θα καταλάβουν ότι η Ελλάδα έχει πολλά περισσότερα να προσφέρει από αυτά τα οποία γνωρίζουν».
Το οικιστικό ζήτημα των κατοίκων
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης με τους κατοίκους της Φουρνάς για το οικιστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν, καθώς πολλοί είναι εκείνοι που αναζητούν επαγγελματική στέγη, αλλά και μόνιμη κατοικία – αμφότερα δύσκολα να βρεθούν – ενώ ακόμα και τα υπάρχοντα σπίτια είναι είτε σε κακή κατάσταση είτε εγκαταλελειμμένα.
«Ένα από τα προβλήματα τα οποία κληθήκαμε να λύσουμε αφορούσε τα όρια των οικισμών και την παρερμηνεία η οποία δημιουργήθηκε σχετικά με τη λεγόμενη ζώνη Γ, τα εξωτερικά όρια των οικισμών, δηλαδή, όπως αυτά χαράχτηκαν από τους νομάρχες πριν από κάποιες δεκαετίες. Είχαμε να αντιμετωπίσουμε μια σειρά από δικαστικές αποφάσεις που ουσιαστικά «έριξαν» νομικά τα όρια αυτών των οικισμών, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο το οποίο να αφορά όλους τους οικισμούς της χώρας. Αυτό, ευτυχώς, μπορέσαμε και το αντιμετωπίσαμε σε συνεννόηση και σε έναν ανοιχτό διάλογο με το Συμβούλιο της Επικρατείας.
Τώρα ουσιαστικά όλα τα χωριά κάτω των 700 κατοίκων πρακτικά θα ακολουθήσουν τα υφιστάμενα όρια των οικισμών. Με αυτόν τον τρόπο δεν τίθεται σε αμφισβήτηση η όποια ιδιοκτησία εντός χωριού μπορούσε δυνητικά να δομηθεί. .. Αλλά η εξεύρεση στέγης παραμένει ένα ζήτημα…», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Μητσοτάκης για τις αγροτικές επιδοτήσεις: Στις τρύπες του συστήματος χώθηκαν κάποιοι επιτήδειοι
Οι συμμετέχοντες στη συζήτηση έθεσαν, επίσης, το ζήτημα της έλλειψης γνώσης σε κρατικό επίπεδο για τα υπάρχοντα χρηματοδοτούμενα προγράμματα.
«Αν υπήρχε για μένα μία κρατική μέριμνα, η οποία θα μπορούσε με κάποιον τρόπο ένας άνθρωπος που είναι σε μία μεγάλη πόλη, που, κατά τη γνώμη μου εγώ γνωρίζω ότι θέλουν να έρθουν στην επαρχία, αν υπήρχε κάτι που να γνωρίζει ότι υπήρχε μια οργανωμένη δομή, που θα μπορούσαν να τους κατατοπίσουν, είμαι σίγουρος ότι κάποιοι θα έκαναν το βήμα πιο εύκολα», είπε ο Κώστας Προκόπης, ο οποίος ασχολείται με την παραγωγή ελαιόλαδου.
«Γίνεται αυτή η συζήτηση σε μία εποχή, όπου η ατμόσφαιρα έχει επιβαρυνθεί αρκετά από τις αποκαλύψεις γύρω από τις αγροτικές επιδοτήσεις. Και να σας το πω έτσι όπως το αισθάνομαι: δυστυχώς δεκαετίες τώρα όλος ο πρωτογενής τομέας, με ευθύνη όλων μας, δεν εξαιρώ τον εαυτό μου, περιστρεφόταν περισσότερο απ’ ό,τι θα έπρεπε γύρω από το πώς θα πάρουμε επιδοτήσεις και λιγότερο γύρω από το πώς θα χρησιμοποιήσουμε τις επιδοτήσεις για να γίνουμε πιο ανταγωνιστικοί και να παράγουμε προϊόντα, τα οποία θα μπορούν να καλύπτουν πραγματικές ανάγκες της αγοράς.
Και φυσικά, στις τρύπες του συστήματος χώθηκαν και πολλοί επιτήδειοι οι οποίοι τελικά στέρησαν χρήματα από αυτούς οι οποίοι πραγματικά παλεύουν… Όταν λοιπόν τα προγράμματα των νέων αγροτών δεν καταλήγουν όλα στους νέους αγρότες, αυτό σημαίνει ό,τι χρήματα λείπουν από νέους αγρότες πραγματικούς, για να καταλήξουν στις τσέπες κάποιων επιτήδειων», τόνισε ο πρωθυπουργός, αναφερθείς στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ.
«Αυτό, είναι και ένα προσωπικό μου στοίχημα, θα το διορθώσουμε. Γιατί η τεχνολογία πια μας βοηθάει πολύ και με διασταυρώσεις και με δυνατότητες να μπορούμε να εντοπίζουμε πραγματικά τι γίνεται στον πρωτογενή τομέα.
Αλλά θα είχε πάρα πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, κι αυτό το οποίο λες έχει σημασία, αν μπορούσαμε να αξιοποιήσουμε όλα αυτά τα θετικά παραδείγματα τα οποία ακούω σήμερα ως μια βάση δεδομένων για να μεταλαμπαδεύσουμε αυτή τη γνώση και αυτή την εμπειρία σε άλλους, οι οποίοι να μπορούν, να θέλουν να κάνουν ακριβώς το ίδιο», συμπλήρωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Πληρώνουμε 10.000 ευρώ για μετεγκατάσταση στα χωριά του βόρειου Έβρου»
Ακόμη, ο πρωθυπουργός, απαντώντας στον Στέφανο Κωστόπουλο, ο οποίος αποφάσισε να μετεγκατασταθεί από την Γερμανία στην ελληνική επαρχία, προκειμένου να έχει καλύτερη ποιότητα ζωής, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στα κίνητρα που δίνει η Πολιτεία σε τέτοιες πρωτοβουλίες.
«Σε μία εποχή όπου γίνεται πολύς λόγος γι΄ αυτό το οποίο αποκαλούμε.. ποιότητα ζωής… εμείς θέλουμε να διευκολύνουμε και αυτό είναι υποχρέωσή μας ως Πολιτεία, αυτές οι επιλογές να μπορούν να γίνονται χωρίς να αισθάνεται κάποιος ότι αν πάρει αυτή την απόφαση παίρνει ένα τεράστιο ρίσκο… Η δική μας η δουλειά είναι να δώσουμε κάποια κίνητρα, κάποια διευκόλυνση ώστε αυτή η διαδικασία να γίνει πιο εύκολη… Για παράδειγμα, δοκιμάζουμε τώρα ένα πιλοτικό πρόγραμμα, το οποίο θα ήμουν πολύ διατεθειμένος να το επεκτείνω εφόσον είναι πετυχημένο, στον βόρειο Έβρο, όπου έχουμε μεγάλα δημογραφικά και εθνικά ζητήματα, όπου δίνουμε μετρητά, πληρώνουμε 10.000 ευρώ για μετεγκατάσταση στα χωριά του βόρειου Έβρου. Θέλουμε να δούμε τι ανταπόκριση θα έχει. Και αν αυτό είναι ένα επαρκές κίνητρο, γιατί διευκολύνει κάποια σημαντικά πρώτα έξοδα μετεγκατάστασης, να δούμε με ποιο τρόπο μπορούμε να βρούμε χρηματοδοτικά εργαλεία για να μπορέσουμε να το επεκτείνουμε», είπε.
Και συνέχισε: «Και για να επανέλθουμε στη συζήτηση των χρηματοδοτικών εργαλείων, τώρα είναι η ώρα που θα διαμορφώσουμε τις προτεραιότητές μας και ενόψει της επόμενης ευρωπαϊκής προγραμματικής περιόδου, να εξασφαλίσουμε ότι θα βρούμε οριζόντια χρηματοδοτικά εργαλεία για την ορεινότητα, τα οποία θα μπορούν να καλύψουν από βασικές υποδομές μέχρι τέτοιες δράσεις, σε συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες, με κοινωνικές επιχειρήσεις, που θα κάνουν τη ζωή στο χωριό όχι απλά μια ωραία ρομαντική αναζήτηση, η οποία θα συγκρουστεί, όμως, με μια πάρα πολύ σκληρή πραγματικότητα, αλλά πιο εύκολη».