Δύο περιστατικά σε διαφορετικές εποχές αναζωπυρώνουν τις εικασίες για κρυµµένους θησαυρούς της Κατοχής
Από τον Αλισσό χρόνια πριν έως τις πρόσφατες εµφανίσεις αγνώστων που αναζητούν χωράφια µακριά από παραλίες και κόσµο. Η γη κρατά τα µυστικά της. Κάποιοι, φαίνεται, δεν έχουν σταµατήσει να τα αναζητούν
Δύο ξεχωριστά περιστατικά µε αλλοδαπούς, χωρισµένα από χρόνια µεταξύ τους, έχουν αναζωπυρώσει στη Δυτική Αχαΐα παλιές συζητήσεις για θησαυρούς της Κατοχής. Στο πρώτο, µια τετραµελής οικογένεια εξαφανίστηκε από χωράφι στον Αλισσό αφήνοντας πίσω της σκαµµένη τρύπα µε σκάλα δίπλα σε αιωνόβια ελιά. Στο δεύτερο, πρόσφατο, δύο Γερµανοί κινούνταν µε την ίδια επιµονή να αποφύγουν θάλασσα και ανθρώπους.
Του Γιώργου Καρβουνιάρη
Δεν ήταν τουρίστες. Τουλάχιστον όχι µε τη συνηθισµένη έννοια. Όταν, πριν από µερικά χρόνια, µια τετραµελής οικογένεια εµφανίστηκε στην περιοχή του Αλισσού ζητώντας να νοικιάσει αγροτεµάχιο για να «παρατηρήσει τη φύση», οι τοπικοί κάτοικοι ένιωσαν αµέσως πως κάτι δεν ταιριάζει. Δεν ήταν η εµφάνισή τους, ούτε µόνο η γλώσσα που µιλούσαν. Ήταν κυρίως η επιµονή τους: ήθελαν συγκεκριµένο χωράφι, µακριά από τη θάλασσα, µακριά από περαστικούς, µακριά από οτιδήποτε θα µπορούσε να τους κάνει ορατούς. Η προσφορά των 500 ευρώ για µία µόνο εβδοµάδα διαµονής σε ένα κοινό αγροτεµάχιο της υπαίθρου ήταν αφ’ εαυτής ένα σήµα που δύσκολα περνούσε απαρατήρητο.
Ο ιδιοκτήτης τους πρότεινε εναλλακτικές. Παραλιακές τοποθεσίες, κατασκηνωτικούς χώρους, ευχάριστα σηµεία που θα εξυπηρετούσαν οποιαδήποτε λογική επιθυµία για επαφή µε τη φύση. Εκείνοι ήταν ανένδοτοι. Δεν ήθελαν θάλασσα, δεν ήθελαν κόσµο, δεν ήθελαν ευκολίες. Ήθελαν εκείνο το συγκεκριµένο σηµείο και µόνο αυτό. Τελικά, κάποιος δέχτηκε. Η τέντα στήθηκε, η οικογένεια εγκαταστάθηκε και το πρώτο βράδυ πέρασε ήσυχα. Κανείς δεν ανησύχησε ιδιαίτερα. Κανείς δεν είχε ιδέα τι γινόταν κάτω από εκείνο τον καµβά.
Η τρύπα µε τη σκάλα
Το δεύτερο πρωί, η εικόνα ήταν εντελώς διαφορετική. Η οικογένεια είχε εξαφανιστεί. Η τέντα παρέµενε στηµένη, σαν να µην είχε φύγει κανείς, σαν να µην είχε συµβεί τίποτα. Όταν ο ιδιοκτήτης πλησίασε να ελέγξει, διαπίστωσε κάτι που δεν ανέµενε: κάτω από τον καµβά είχαν σκάψει τρύπα αξιόλογου βάθους, ακριβώς δίπλα σε µια αιωνόβια ελιά. Μέσα στην τρύπα υπήρχε σκάλα. Η κατασκήνωση ήταν απλώς κάλυψη, η ιδανική πρόφαση για να εργαστούν ανενόχλητοι. Οι άνθρωποι αυτοί δεν κοιτούσαν τη φύση. Έσκαβαν µέσα σ’ αυτήν.
Ο άνδρας της οικογένειας, ο µόνος που επικοινωνούσε µε τους ντόπιους, µιλούσε σπαστά ελληνικά. Οι υπόλοιποι παρέµεναν σχεδόν αθέατοι κατά τη διάρκεια της παραµονής τους. Κανείς δεν τους ξαναείδε. Τι βρήκαν στον πάτο εκείνης της τρύπας, αν βρήκαν κάτι, παραµένει άγνωστο µέχρι σήµερα. Η υπόθεση παρέµεινε στα στόµατα των κατοίκων ως ένα από εκείνα τα τοπικά µυστήρια που κυκλοφορούν για χρόνια σε συζητήσεις ανάµεσα σε ανθρώπους που γνωρίζουν την περιοχή καλά.
Η σκιά της Κατοχής και οι νέοι επισκέπτες
Η ευρύτερη περιοχή της Δυτικής Αχαΐας συνδέεται εδώ και δεκαετίες µε αφηγήσεις για κρυµµένους θησαυρούς της περιόδου της γερµανικής Κατοχής. Οι βιαστικές υποχωρήσεις του 1944, σε συνδυασµό µε τις προσπάθειες κατοίκων να προστατέψουν ό,τι µπορούσαν από τους κατακτητές, άφησαν πίσω τους ιστορίες για θαµµένα χρήµατα, κοσµήµατα και χρυσά νοµίσµατα. Ένα µέρος αυτών των αφηγήσεων ανήκει στη λαϊκή µυθολογία. Ένα άλλο µέρος έχει αποδειχθεί επανειληµµένα ότι έχει πραγµατικό έρεισµα, και αυτό είναι αρκετό για να κρατά ζωντανό το ενδιαφέρον ανθρώπων που έρχονται από πολύ µακριά µε πολύ συγκεκριµένους σκοπούς. Οι αιωνόβιες ελιές της περιοχής αποτελούν σε παλιές προφορικές παραδόσεις συχνά σηµεία αναφοράς για την τοποθεσία κρυψώνων, µόνιµα τοπόσηµα σε εποχές που δεν υπήρχαν ψηφιακοί χάρτες.
Το πρόσφατο περιστατικό ήρθε να θυµίσει ότι αυτή η ιστορία δεν έχει κλείσει. Τις τελευταίες εβδοµάδες, κάτοικοι της Δυτικής Αχαΐας ανέφεραν την παρουσία δύο Γερµανών, ενός ηλικιωµένου και ενός πολύ νεότερου, που κινούνταν στην ύπαιθρο αναζητώντας κατάλληλο σηµείο για κατασκήνωση. Το µοτίβο ήταν οικείο: η ίδια επιµονή να αποφύγουν παραλιακές τοποθεσίες, η ίδια αναζήτηση απόµερης, εσωτερικής περιοχής. Οι ντόπιοι αντέδρασαν µε άµεση καχυποψία και ανακάλεσαν αυθόρµητα στη µνήµη τους εκείνη την ιστορία από τον Αλισσό. Η σύγκριση δεν χρειάστηκε πολλά λόγια. Τελικά, οι δύο Γερµανοί έφυγαν χωρίς να εγκατασταθούν πουθενά. Κανείς δεν γνωρίζει πού κατευθύνθηκαν.
Τα δύο περιστατικά δεν συνδέονται αποδεδειγµένα µεταξύ τους. Τίποτα δεν αποκλείει, όµως, να αποτελούν µέρος µιας πιο οργανωµένης αναζήτησης, βασισµένης σε έγγραφα ή χάρτες που κυκλοφορούν σε κύκλους ερασιτεχνών θησαυροθηρών. Η γη της Δυτικής Αχαΐας κρατά τα µυστικά της. Κάποιοι, φαίνεται, δεν έχουν σταµατήσει να τα αναζητούν.
Η υπόθεση έρχεται ξανά στην επιφάνεια
Το περιστατικό στον Αλισσό έγινε πριν από µερικά χρόνια και δεν έφτασε ποτέ στη δηµοσιότητα µε την έκταση που του άξιζε. Δεν υποβλήθηκε επίσηµη καταγγελία, τουλάχιστον απ’ ό,τι είναι γνωστό, και η υπόθεση έµεινε στα στόµατα των κατοίκων ως χαµηλόφωνη αφήγηση. Η πρόσφατη εµφάνιση δύο Γερµανών στην ίδια περιοχή, µε παρόµοια συµπεριφορά και παρόµοιες απαιτήσεις, έφερε ξανά στην επιφάνεια εκείνη την ιστορία. Οι ντόπιοι τη θυµήθηκαν αµέσως. Και αυτή τη φορά δεν δίστασαν να µιλήσουν γι’ αυτή.