Με δεδομένη την εκτίμηση που γίνεται από όλες τις πλευρές ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δεν πρόκειται να λήξει άμεσα και, ακόμα και αν αυτό συνέβαινε, οι οικονομικές συνέπειες θα είναι έντονες, η κυβέρνηση έρχεται να παρέμβει για δεύτερη φορά ανακοινώνοντας μέτρα οικονομικής στήριξης. Είχε προηγηθεί η απόφαση για την επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για καύσιμα και τρόφιμα, ενώ τώρα οι ανακοινώσεις θα αφορούν τα καύσιμα, τα ακτοπλοΐα εισιτήρια, αλλά και τα λιπάσματα που αποτελούν τα βασικά σημεία προβληματισμού.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του protothema.gr τις ανακοινώσεις αναμένεται να κάνει ακόμα και σήμερα ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης και θα ακολουθήσει η επεξήγηση των μέτρων. Για την προετοιμασία του πακέτου, έγινε σύσκεψη το Σάββατο στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό με τη συμμετοχή του οικονομικού επιτελείου (Κ. Πιερρακάκης, Θ. Πετραλιάς) και του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη.
Πάντως, αρμόδιες πηγές επισημαίνουν ότι είναι δύσκολο η εν λόγω παρέμβαση να είναι η τελευταία, εξ ου και ο σχεδιασμός γίνεται με βάση και… εφεδρείες για τη δύσκολη συνέχεια. Τη σχετική άσκηση έχει κάνει όλο το προηγούμενο διάστημα ο υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς, ο οποίος ψάχνει πόρους χωρίς να «τινάξει την μπάνκα» στον αέρα.
Fuel Pass και επιδότηση diesel
Ως προς το θέμα των καυσίμων, μετά την παρέλευση τριών εβδομάδων που ήταν ο αρχικά προδιαγεγραμμένος χρόνος για την αξιολόγηση της κατάστασης στο πεδίο, φαίνεται ότι επανέρχεται το Fuel Pass που γνωρίσαμε στην ενεργειακή κρίση του 2022. Πρόκειται για μέτρο που δεν είναι οριζόντιο, καθώς έχει εισοδηματικά κριτήρια και μπορεί να διαφοροποιηθεί ανάλογα με την περιοχή διαμονής του δικαιούχου (περιφέρεια, νησιά). Επίσης, στο πακέτο της παρέμβασης αναμένεται να περιληφθεί και το μέτρο που έμεινε «κάβα» από την ανακοίνωση του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για υγρά καύσιμα και τρόφιμα, ήτοι η επιδότηση για το diesel κίνησης.
Ο μηχανισμός που είχε χρησιμοποιηθεί το 2022 προέβλεπε «πλαφόν» στην τιμή του διυλιστηρίου και επιδότηση της διαφοράς σε σχέση με την τιμή αγοράς, με κόστος για τον προϋπολογισμό. Κυβερνητικά στελέχη έχουν χτυπήσει εδώ και καιρό «καμπανάκι» για την τιμή του, καθώς έχει σχεδόν εξισωθεί με τη βενζίνη 95 οκτανίων.
Αυτές οι επιλογές δηλούν ότι η επιλογή παρέμβασης στον ΕΦΚ δεν ήταν ποτέ σοβαρά στο τραπέζι της κυβέρνησης. Ο κ. Μητσοτάκης, σύμφωνα με τους καλά γνωρίζοντες, δεν συμφωνεί με την οριζόντια λογική του μέτρου, καθώς θα επιδοτηθούν π.χ. ακόμα και οι ιδιοκτήτες μεγάλων τζιπ, ενώ θα «ανοίξει» μια αξιοσημείωτη τρύπα στον προϋπολογισμό, χωρίς να υπάρχει η αντίστοιχη ευρωπαϊκή κάλυψη.
Εισιτήρια, λιπάσμα, τουρισμός
Οι αυξήσεις στα καύσιμα, παράλληλα, βάζουν «φωτιά» στους προϋπολογισμούς των ακτοπλοϊκων και των αεροπορικών εταιριών. Η Aegean Airlines ήδη ανακοίνωσε τις πρώτες αυξήσεις, ενώ την περασμένη Παρασκευή συγκλήθηκε έκτακτη σύσκεψη στην αντιπροεδρία της κυβέρνησης (Κ. Χατζηδάκης, Κ. Πιερρακάκης, Θ. Πετραλιάς, Β. Κικίλιας), προκειμένου να γίνει συζήτηση με τον ακτοπλοϊκό κλάδο τόσο ενόψει Πάσχα όσο και ενόψει καλοκαιριού. Η σύσκεψη δεν κατέληξε μεν, όμως η κυβέρνηση αναμένεται να παρέμβει. Υπενθυμίζεται ότι τα στελέχη του κλάδου της εμπορικής ναυτιλίας ζητούν από την κυβέρνηση ακόμα και μεγαλύτερη από πέρυσι μείωση των τελών λιμένων (-50%), αλλά και επιδότηση του καυσίμου που χρησιμοποιούν.
Σε αυτό το περιβάλλον, αρχίζουν και σωρεύονται τα πρώτα σύννεφα ανησυχίας και για τον ελληνικό τουρισμό, αν και η αγορά επιδεικνύει τάση αυτοσυγκράτησης και αποφυγής κινήσεων πανικού. Αυτός που δεδομένα ανησυχεί είναι ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας, ο οποίος μετά από δύο μήνες αγροτικών κινητοποιήσεων, κάνει ήδη ασκήσεις επί χάρτου για νέα ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα μετά την εκτόξευση του κόστους στα λιπάσματα. Εκτιμάται ότι από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται περίπου το 1/3 της παγκόσμιας αγοράς λιπασμάτων, με αποτέλεσμα η τιμή τους έχει πάρει την ανηφόρα. Ο κ. Τσιάρας έχει εξετάσει και απορρίψει σε αυτή τη φάση τη λύση του πλαφόν, προαναγγέλλοντας ότι προκρίνεται η άμεση στήριξη των παραγωγών.